ISSN:2149-0821

NEDİM DİVANI’NIN SÖZ VARLIĞI ÜZERİNE


Şair ve yazarların söz varlığının bir dökümü olan sözlükler, dil incelemelerinde önemli bir kaynaktır. Dil bilimin bir alt dalı olan sözlük bilimin yöntemleriyle sanatçıların eserlerinde kullandıkları sözcüklere, sözcük gruplarına dair verilere ulaşırız. “Sanatçı sözlükleri” dediğimiz sözlüklerle hem sanatçıların üslûbu hem de onların yaşadıkları devrin kültürel birikimi hakkında bilgi sahibi oluruz. Sözlük bilim yöntemlerinden yararlanarak hazırladığımız bu makalede şair Nedim’in söz varlığındaki Türkçe unsurları tespit ettik. Nedim, Türkçe’ye olumsuz bir bakış açısıyla yaklaşan birçok Divan şairine mukabil, şiirlerinde halkın konuştuğu Türkçe’ye yer vermiştir. Nedim’in sade dil anlayışı, bizde Divan’ında geçen Türkçe unsurlara eğilme kanaati uyandırdı. Bu çalışma ile Nedim Divanı’nda geçen Türkçe köklü/gövdeli kelimelerin anlamlarıyla beraber bir dökümü ve Türkçe söz dizimine göre kurulmuş kelime gruplarının istatistikleri verilmiştir. Buradan hareketle Nedim’in dil geleneğimiz içindeki farklılığı ortaya konmuş; Türkçe’nin korunması, gelecek nesillere aktarılması ve millî duyarlılığın devamı için sanatçıların söz varlığındaki Türkçe unsurların öne çıkarılması gerekliliğine dikkat çekilmeye çalışılmıştır.


Keywords


söz varlığı, sözlük bilim, sözcük, Türkçe, Nedim

Author: Firdevs TEMİZEL AKAR
Number of pages: 502-526
DOI: http://dx.doi.org/10.16990/SOBIDER.5066
Full text:
Paylaş:
The Journal of Social Sciences
E-Mail Subscription

By subscribing to E-Newsletter, you can get the latest news to your e-mail.