ISSN:2149-0821

ÜSTÜNLÜK KURAMI BAĞLAMINDA ÂŞIK ATIŞMALARI ÜZERİNE BİR DEĞERLENDİRME


Âşıklık geleneği içerisinde atışmanın oldukça ayrı ve önemli bir yeri vardır. Âşık fasıllarının en ilgi çeken bölümlerinden olan atışmalarda; âşıklar bilgi, birikim ve hünerlerini gelenek dâhilinde göstermeye ve diğer âşıklara üstünlük sağlamaya çalışırlar. Atışmalarda izleyenleri eğlendirme amacı ağırlıktadır. Atışmalar çoğunlukla iki ya da daha fazla âşık arasında yapılır; fakat bir âşığın soyut ya da somut kavramları karşılıklı konuşturması şeklinde de karşımıza çıkabilmektedir. Atışmalarda özellikle dinleyenleri eğlendirmek amacıyla mizahi bir tarz tercih edilir. Günümüzde kabul gören mizah kuramlarından biri olan üstünlük kuramında herhangi bir gülmece öğesini okuyan, duyan ya da gören kişi olay kahramanının yaptığı yanlışlığı kendisinin yapmayacağından emin olur, kendisini üstün hisseder, bu durumdan içten içe hoşlanır ve güler. Olaydaki komiklik başka insanların zayıflıklarından kaynaklanır ve olaya gülen kişinin kendisini zekâ, ahlak ve fiziksel açıdan üstün görmesiyle alakalıdır. Bu çalışmada âşık atışmaları üstünlük kuramı bağlamında değerlendirilecek, atışmalardaki üstünlük kuramını yansıtan öğeler tespit edilmeye çalışılacaktır.


Keywords


Mizah, Üstünlük Kuramı, Âşık, Atışma

Author: Ayhan KARAKAŞ
Number of pages: 297-307
DOI: http://dx.doi.org/10.29228/SOBIDER.32532
Full text:
The Journal of Social Sciences
E-Mail Subscription

By subscribing to E-Newsletter, you can get the latest news to your e-mail.