HANEFİ MEZHEBİNE GÖRE İSYAN SUÇU (BAĞY)
THE CRIME OF REBEL ACCORDING TO THE HANEFI SECT (Al-BAGY)

Author : Mustafa GENÇ
Number of pages : 699-712

Abstract

İslâm hukukunda, hayatın dirlik ve düzen içinde devamı için özellikle korunması zarûrî olan bazı maslahatlar vardır. Bunlar can, nesil, akıl, mal ve dinin korunması olarak belirlenmiştir. Temel hak ve hürriyetlerin korunması, görevlerin hakkıyla îfâsı bu maslahatların gözetilmesine bağlıdır. Bu koruma, görüp-gözetme işi bir emânettir ve devletin öncelikli görevidir. Bu sebeple devlet, bütün gücüyle seferber olur ve toplumun dirlik ve düzeninin bozulmasını önlemek için gerekli her türlü tedbiri alır. Meşru devlet başkanına karşı isyân edenlerin konumu da dirlik ve düzeni bozucu çok önemli bir durumdur. Bu durum ise bir fıkıh terimi olarak “el-bağy” kavramıyla ifade edilen, siyasi birliğe karşı, devlete, yöneticilere ve aslında halkın hepsine zarar verici bir suçtur. Bağy suçu, oluşum safhasında önlenemez de isyân başlarsa, bâğîlere/isyâncılara karşı mücadele bir cihaddır. Buna göre meşru devlet başkanının isyâncılara karşı yardım çağrısına müsait olan Müslümanların icâbet etmesi farzdır. Ancak isyâncılar da Müslüman oldukları için isyânın esnasında ve sonrasında sorumluluk bilinciyle hareket etmek gerekir. Dolayısıyla isyâncılarla savaşmak ve onları öldürmek helâl kabul edilmekle birlikte isyânı bastıracak ölçüde bir güç kullanılır. İsyan tamamen bastırıldıktan sonra ise, isyâncıların yaralılarına, esirlerine, aile fertlerine ve mallarına bu anlayışla muamele edilir. Bu makalede bağy suçunun ve cezasının Hanefi mezhebine göre incelenmesi hedeflenmiştir.

Keywords

Bağy, Bâğî, Hanefi Mezhebi, İsyan, İsyancı, Suç, Siyasi, Devlet Başkanı

Read:534

Download: 202

Atıf Bulunamadı