AKARÇAY KAPALI HAVZASI’NIN YAZ MEVSİMİNDE BUHARLAŞMA VE AKIM VERİLERİNİN TREND ANALİZİ
TREND ANALYSIS OF EVAPORATION AND FLOW DATA IN THE SUMMER SEASON OF AKARÇAY CLOSED BASIN

Author : Sevda COŞKUN
Number of pages : 162-177

Abstract

Çalışmanın alan kapsamını Akarçay kapalı havzası oluşturmaktadır. Konu kapsamını; 3 meteoroloji istasyonu (Afyonkarahisar “1970-1995”, Bolvadin “1970-1990”, Akşehir “1970-1995”) ile 3 akım gözlem istasyonu (Sivrikaya deresi “1970-1995”, Akarçay-Bolvadin “1970-1995”, Akarçay-Balca “1991-2005”) verileri kullanılarak ortalama akım ve buharlaşma parametrelerinin trend analizini yapmak meydana getirmektedir. Havza genelinde uzun yıllar boyunca ölçüm yapan meteoroloji ve akım gözlem istasyonlarının aylık ölçülmüş buharlaşma ve akım verileri ele alınarak bu verilerin yaz mevsimi ve yaz aylarının eğilimlerini analiz etmek araştırmanın amacını oluşturmaktadır. Kapalı havzalarda iklim parametrelerindeki değişikliğin daha kolay fark edileceği düşüncesiyle böyle bir konu seçilmiştir. Ayrıca ulusal ve uluslararası literatüre iklim değişikliği çalışmaları üzerine bir katkı ve bir Türkiye örneğinin daha kazandırılması istenmiştir. Araştırmada yöntem olarak Mann-Kendall Testi, Spearman’ın Rho Testive Şen testi temel alınmıştır. Elde edilen sonuçlara göre havza genelinde yaz mevsiminde buharlaşmada anlamlı artış eğilimleri (Akşehir ve Bolvadin) görülürken Afyonkarahisar istasyonunda ise anlamlı olmayan artış eğilimi belirlenmiştir. Akım gözlem istasyonlarından Sivrikaya deresi ve Akarçay-Balca istasyonlarında akımda anlamlı/anlamsız artışlar gözlenirken havzanın aşağı kesiminde yer alan Akarçay-Bolvadin istasyonunda anlamlı azalma eğilimleri görülmektedir. Sonuç olarak havzada sulak alan olan Eber ve Akşehir Göllerinde su seviyesinin azalması yüzünden risk altındadır. Acil eylem planı hazırlanarak uygulanmalıdır.

Keywords

Akarçay Kapalı Havzası, Akım, Buharlaşma, Mann Kendall, Spearman Rho, Şen

Read: 289

Download: 102