YÖRÜKLERDE KAP KACAK KÜLTÜRÜ

Author:

Year-Number: 2022-61
Number of pages: 144-156
Mendeley EndNote Alıntı Yap

Abstract

İnsan yeme içme gibi fizyolojik ihtiyaçlarını karşılarken çeşitli nesnelerden istifade eder. Bunların önemli bir grubunu maddi kültür varlıkları arasında sayılan kap kacaklar oluşturur. Doğal ya da işlenmiş maddelerin kullanılması ile üretilen sini, sahan, tulum, kaşık gibi mutfak eşyalarını ifade eden kap kacak, Anadolu topraklarını mesken tutan ve geleneksel yaşam biçimlerini sürdüren Yörükler tarafından kullanılmaya devam edilmektedir. Tuluklar, kazanlar, çomçalar, siniler farklı malzemeler ve araçlarla yapılan mutfak eşyalarındandır. Yörüklerin tarihini, yaşam biçimlerini ve kullandıkları dokumaları içeren çok sayıda yayın olmakla birlikte gündelik hayatlarında önemli yeri olan kap kacaklarla ilgili detaylı bir çalışma yok denecek kadar azdır. Bu makalenin amacı, Yörük yaşamının önemli unsurları arasında yer alan kap kacakları tanıtmaktır. Çalışmada gözlem, doküman analizi gibi nitel araştırma yöntemlerinden yararlanılmıştır. Konu kapsamına giren malzeme alan araştırmaları ile tespit edilmiş, fotoğrafları çekilmiş ve belgelenmiştir. Ananelerine bağlı yaşam biçimini sürdüren Yörüklerde geleneksel kap kacak kullanımına devam edildiği ve yozlaşmanın yok denecek düzeyde olduğu, buna mukabil yerleşik hayata geçen ve Türkmen olarak tanımlanmaya başlanan topluluklarınsa seri imalat ürünlere yöneldikleri anlaşılmaktadır.

Keywords

Abstract

Humans benefit from various objects while meeting physiological needs such as eating and drinking. A significant group of these is pottery, which is among the material cultural assets. Kitchenware, which represent such as trays, pots, pans, overalls, and spoons produced by natural or processed materials, continue to be used by the Nomad who inhabit Anatolian lands and maintain their traditional lifestyles. Leather bottles, cauldrons, ladles, and trays are kitchenware made with different materials and tools. Although there are many publications covering the history, lifestyles and weavings of the nomads, there is almost no detailed study on kitchenware, which have an important place in their daily lives. This article aims to introduce kitchenware among the essential elements of Nomad life. Qualitative research methods such as observation and document analysis were used in the study. The materials within the scope of the subject were identified and documented during field studies. It is understood that the traditional use of kitchenware is continued among the Nomads, who lead a life style that adheres to their traditions, and the corruption is almost non-existent, while the communities that settled down and started to be defined as Turkmen tended to mass-produced products.

Keywords