ISSN:2149-0821

ESTAMPAJ ÖRNEKLERİNDE, AYASOFYA ŞADIRVANI KUBBE KASNAĞINDAKİ CELî TA‘LîK KİTÂBELER


Sanat eserleri, sadece sanatkârlarının değil aynı zamanda içinde oluştukları toplumların zevk ve karakterlerini de yansıtırlar. Bir bakıma sanat disiplinlerindeki yeni ekoller, geçmiş birikimlerin süreçlerinde gelişim ve değişim gösterirler. Bu bağlamda yeni ekollerin hazırlayıcısı olan ve üslûplar arasında köprü vazifesi gören temel devreleri çok iyi tahlil etmek gerekmektedir. Döneminin şaheseri olarak da tanınan Ayasofya şadırvanı celî talik kitabeleri bakımından da son derece önemlidir. Şair Emin in on altı beyit halinde yazılmış tarih manzumesi olan kitâbeler, Türk Ta‘lîk hattında döneminin özelliklerini sergiler. konumuzla ilişkili olması bakımından incelenmiştir. Bu aşamada tarafımızdan fotoğraflanarak aynı zamanda estampajları da alınmıştır. Nasıl ki plastik sanatlar disiplinindeki diğer sanat kollarında ekol sahibi sanatkârların çizgi ve desen kalıpları son derece önem arz ediyorsa hat sanatındaki disiplinler için de aynı durum sözkonusudur. Harf karakterlerinin gerçeğine çok yakın görüntülerinin elde edildiği estampaj kalıplarında harflerin yapılarındaki özellikler, alanında birer kaynak teşkil etme özelliğindedir. Hattatlara özel olan harf biçimlerine, klasik ifadesiyle, şive-i kitabet denilmektedir. Sanatçıya özgün yazı karakterleri, bu estampaj kalıplarında kolayca görülebilmektedir.


Keywords


Ayasofya Şadırvanı, kitâbe, celî ta‘lîk, estampaj.

Author: Aynur MAKTAL (ERBAŞ)
Number of pages: 95-117
DOI: http://dx.doi.org/10.29228/SOBIDER.39763
Full text:
Paylaş:
The Journal of Social Sciences
E-Mail Subscription

By subscribing to E-Newsletter, you can get the latest news to your e-mail.